Bagram Airfield-BAF, ook bekend als Bagram Air Base (IATA: OAI, ICAO: OAIX) is een Afghaanse militaire basis en voorheen de grootste Amerikaanse militaire basis in Afghanistan. Het ligt naast de oude stad Bagram, 11 km ten zuidoosten van Charikar in de provincie Parwan van Afghanistan. Het heeft een enkele landingsbaan die geschikt is voor grote militaire vliegtuigen, waaronder de Lockheed Martin C-5 Galaxy en Antonov An-225. Het werd bemand door de 455th Air Expeditionary Wing van de US Air Force, samen met roterende eenheden van de VS en coalitietroepen.
De ICAO-ID is OAIX en is specifiek op 34.944N, 69.259E op 1.492 m boven zeeniveau. De oude landingsbaan van Bagram, nu buiten gebruik gesteld, was 3.003 m lang en de nieuwere landingsbaan, die eind 2006 door de Verenigde Staten werd gebouwd en voltooid, is 3.602 m lang. Er zijn drie grote hangars, een verkeerstoren, talrijke ondersteunende gebouwen en verschillende woongebieden. Er zijn ook meer dan 13 ha opritruimte en vijf vliegtuigen-verspreidingsgebieden, met meer dan 110 plaatsen. Veel door de Sovjet-strijdkrachten tijdens hun bezetting gebouwde ondersteunende gebouwen en basiswoningen werden nadat de Sovjets waren vertrokken vernietigd door jaren van gevechten tussen verschillende strijdende Afghaanse facties. De basis is in de jaren daarna uitgebreid en gemoderniseerd. Verder is er een ziekenhuis met 50 bedden, drie operatiekamers en een moderne tandheelkundige kliniek. De gevangenisfaciliteithttps://www.npr.org/2021/07/02/1012441369/u-s-forces-have-left-afghanistans-bagram-airfield-as-20-year-war-winds-down?t=1630321678581 werd in 2014 door de Amerikaanse autoriteiten gesloten.https://www.nbcnews.com/news/military/u-s-military-leaves-bagram-airfield-hands-it-afghans-after-n1272958
De Internationale Luchthaven Kabul (voorheen Hamid Karzai International Airport) ligt ongeveer 40 km ten zuiden van Bagram, door twee wegen verbonden. De Parwan-detentiefaciliteit bevindt zich ook naast de basis in Bagram. Deze werd in het verleden bekritiseerd vanwege de vernederende behandeling van gevangenen onder Amerikaanse leidinggevenden. In mei 2010 maakte het Internationale Comité van het Rode Kruis bekend dat het sinds augustus 2009 werd geïnformeerd over gevangenen in een tweede gevangenis, waar gedetineerden in isolatie werden vastgehouden, zonder toegang tot het Internationale Rode Kruis, dat normaal gesproken gegarandeerd is voor alle gevangenen. Het bestaan van een tweede gevangenis werd door de Amerikaanse autoriteiten ontkend.Red Cross confirms 'second jail' at Bagram, Afghanistan; BBC, 11 May 2010.
Op 15 augustus 2021 viel de vliegbasis Bagram in handen van de Taliban na een overgave door de Afghaanse strijdkrachten. De Taliban hebben nog geen luchtmacht die kan worden ingezet vanaf Bagram Airfield, hoewel ze wel wapens van de Afghaanse luchtmacht hebben buitgemaakt.
Geschiedenis
links|miniatuur| Deze afbeelding toont vliegtuigen van de Afghaanse luchtmacht tijdens het bezoek van de Amerikaanse president Eisenhower in 1959. De luchthaven van Bagram werd oorspronkelijk gebouwd in de jaren 1950, tijdens de Koude Oorlog, in een tijd dat de Verenigde Staten en de naburige Sovjet-Unie druk bezig waren met het verkrijgen van invloed in Afghanistan. Terwijl de Verenigde Staten zich op Afghanistan richtten, waren de Sovjets bezig met Cuba en Fidel Castro. In 1959, een jaar nadat de Afghaanse premier Daud Khan door de Verenigde Staten reisde, landde de Amerikaanse president Dwight Eisenhower op het vliegveld van Bagram, waar hij werd begroet door koning Zahir Shah en Daud Khan en andere Afghaanse functionarissen.
miniatuur| Sovjet straaljagers bij Bagram, 1980 De oorspronkelijke landingsbaan, 10.000 voet lang, werd gebouwd in 1976. De luchthaven van Bagram werd onderhouden door de Afghan Air Force (AAF) met enige steun van de Verenigde Staten. Tijdens de Sovjet-Afghaanse Oorlog van de jaren tachtig speelde het een sleutelrol en diende als uitvalsbasis voor troepen en voorraden. Bagram was ook de eerste halteplaats voor de binnenvallende Sovjet-troepen aan het begin van het conflict, met elementen van twee divisies van de Sovjet-luchtlandingstroepen die daar werden ingezet. Vliegtuigen gebaseerd op Bagram, waaronder het 368e luchtaanvalsregiment die met Su-25's vloog, boden luchtsteun aan Sovjet- en Afghaanse troepen in het veld. Het 368e luchtaanvalsregiment was gestationeerd in Bagram van oktober 1986 tot november 1987.Frank Rozendaal, Rene van Woezik and Tieme Festner, 'Bear tracks in Germany: The Soviet Air Force in the former German Democratic Republic: Part 1, Air International, October 1992, p. 210.
Enkele van de Sovjet-landstrijdkrachten die in Bagram waren gestationeerd, waren de 108ste motorschuttersdivisie en de 345e onafhankelijke garde luchtlandingsregiment van de 105e garde luchtlandingsdivisie. Na de terugtrekking van de Sovjet-troepen en de opkomst van de door het Westen gefinancierde en door Pakistan opgeleide moedjahedien-rebellen, stortte Afghanistan zich in een burgeroorlog.
De controle over de basis werd vanaf 1999 betwist tussen de Noordelijke Alliantie en de Taliban, vaak met wederzijdse controlegebieden aan weerszijden van de basis. Taliban-troepen bevonden zich consequent binnen artillerie- en mortierbereik van het veld, waardoor de Noordelijke Alliantie hen het volledige bezit van de strategische faciliteit ontnam. Persberichten gaven aan dat een generaal van de Noordelijke Alliantie de gebombardeerde verkeerstoren soms gebruikte als observatiepost en als locatie om journalisten te informeren, met zijn hoofdkwartier in de buurt.
Rapporten gaven ook aan dat raketaanvallen van de Noordelijke Alliantie op Kabul waren uitgevoerd vanuit Bagram, mogelijk met in Rusland gemaakte FROG-7- raketten. In 2000 namen de Taliban de controle over en dwongen de Noordelijke Alliantie zich verder naar het noorden terug te trekken.
21e eeuw miniatuur| De Amerikaanse minister van Defensie Donald Rumsfeld spreekt op 16 december 2001 de Amerikaanse troepen toe in Bagram. Tijdens de door de VS geleide invasie van Afghanistan werd de basis beveiligd door een team van de Special Boat Service van het Verenigd Koninkrijk. Begin december 2001 deelden troepen van de 10th Mountain Division de basis met Special Operations Command-officieren van MacDill Air Force Base in Florida, parachutisten van de 82nd Airborne Division van Fort Bragg en een klein communicatieteam bestaande uit personeel van de 269th Signal Company, 11e seinbrigade uit Fort Huachuca. De Britse troepenmacht bestond uit B en C Compagnies van 40 Commando, Royal Marines. Halverwege december 2001 boden meer dan 300 Amerikaanse troepen, voornamelijk van de 10e Bergdivisie, troepenbescherming bij Bagram. De troepen patrouilleerden langs de basis, bewaakten de poort aan de voorkant en maakten de startbaan vrij van explosieven. Begin januari 2002 was het aantal troepen van de 10e Bergdivisie gegroeid tot ongeveer 400 soldaten.
Er waren tal van eetgelegenheden op Bagram Airfield. Troepen en burgers hadden verschillende eetgelegenheden, waaronder Pizza Hut, Subway, een Afghaans restaurant en coffeeshops met groene bonen.
Eind januari 2002 waren er ongeveer 4.000 Amerikaanse troepen in Afghanistan, waarvan ongeveer 3.000 op de internationale luchthaven van Kandahar en ongeveer 500 in Bagram. De landingsbaan begon te worden gerepareerd door Amerikaanse, Italiaanse en Poolse militairen. Halverwege juni 2002 was Bagram Airfield de thuisbasis van meer dan 7.000 Amerikaanse en andere strijdkrachten. Talloze tentenkampen huisvestten de daar gestationeerde troepen, waaronder een met de naam "Viper City". Er werd gemeld dat "Bagram dagelijks werd aangevallen door raketten" in 2002, hoewel de meeste van deze aanvallen niet door de pers werden gemeld. Landmijnen waren ook een ernstig probleem in en rond Bagram Airfield.
Tegen het einde van 2003 vervingen B-hutten, 18-bij-36-voet constructies gemaakt van multiplex ontworpen om acht troepen te bevatten, de standaard slaapplekken voor troepen. Er waren er honderden, met plannen om er bijna 800 te bouwen. De plannen waren om tegen 2006 bijna 1.200 bouwwerken te laten bouwen, maar de voltooiing van het project werd veel eerder verwacht; mogelijk tegen juli 2004. De verhoogde constructie viel onder de normen van het US Central Command voor tijdelijke huisvesting en maakte de bouw van B-hutten op de basis mogelijk, niet om de duurzaamheid te tonen, maar om de standaard voor troepen die hier dienen te verhogen. De houten constructies hadden geen betonnen fundering en werden dus niet als permanente huisvesting beschouwd, maar als een upgrade van de tenten, de enige optie die Bagram-personeel en troepen eerder hadden gezien. De kleine huizen boden troepen bescherming tegen omgevingsfactoren zoals wind, sneeuw, zand en kou. In 2005 werd een USO- faciliteit gebouwd en vernoemd naar voormalig profvoetballer en United States Army Ranger, Pat Tillman.
miniatuur|De 43e Amerikaanse president George W. Bush en zijn vrouw Laura Bush komen op 1 maart 2006 aan op Bagram Airfield in Air Force One. Een tweede startbaan, 3,500 meters (11,500 ft) lang, werd eind 2006 gebouwd en voltooid door de Verenigde Staten, voor een bedrag van 68 miljoen dollar. Deze nieuwe startbaan is 497 meters (1,631 ft) langer dan de vorige en 280 millimeters (11 in) dikker, waardoor het grotere vliegtuigen kan landen, zoals de C-5 Galaxy, C-17 Globemaster III, Il-76, An-124, An-225 of de Boeing 747 (die wordt gebruikt door civiele vrachtluchtvaartmaatschappijen).
In 2007 was Bagram zo groot geworden als een kleine stad, met files en veel commerciële winkels die goederen verkopen, van kleding tot voedsel. De basis zelf ligt hoog in de bergen en ziet de temperatuur dalen tot −29 °C (−20 °F). Vanwege de hoogte en de sneeuwstormen kunnen commerciële vliegtuigen daar moeilijk landen, en oudere vliegtuigen vertrouwen vaak op zeer ervaren bemanningen om daar te kunnen landen. De basis kon in 2009 10.000 troepen huisvesten.
De bomaanslag op het Bagram-vliegveld in 2007 was een zelfmoordaanslag waarbij tot 23 mensen om het leven kwamen en 20 anderen gewond raakten, op een moment dat Dick Cheney, toen vicepresident van de Verenigde Staten, Afghanistan bezocht. De aanval vond plaats binnen een van de veiligheidspoorten rond de zwaarbewaakte basis. Yousef Ahmadi, een van de Taliban-woordvoerders, eiste de verantwoordelijkheid voor de aanval op en zei dat Cheney het beoogde doelwit was. Een andere Talibanwoordvoerder bevestigde later dat Osama bin Laden de aanval had gepland en herhaalde dat Cheney het beoogde doelwit was. Deze bewering wordt ondersteund door het relatief beperkte aantal grote zelfmoordaanslagen in Afghanistan, gecombineerd met de intensiteit van deze specifieke aanval, en het feit dat Cheney aan de basis stond. Cheney was echter ongedeerd van de aanval. Onder de doden waren een Amerikaanse soldaat, een Amerikaanse aannemer, een Zuid-Koreaanse soldaat en 20 Afghaanse arbeiders op de basis.
miniatuur|Veteranendag op de basis in 2008 In 2008 werden verschillende Amerikaanse militairen beschuldigd van het aannemen van steekpenningen voor de gunning van bouwcontracten op Bagram. Vier van de Afghanen zijn ook aangeklaagd, terwijl drie van hen als materiële getuigen zijn vastgehouden. De GI's zouden meer dan 100.000 dollar aan steekpenningen hebben ontvangen. miniatuur|62e verjaardag van de luchtmacht in september 2009 In maart 2009 ontplofte een autobom buiten de poorten van Bagram Airfield-faciliteiten, waarbij drie burgerarbeiders gewond raakten.Car bomb outside main U.S. base injures 3 in Kabul, Afghanistan; Taliban claims responsibility. In juni 2009 werden twee Amerikaanse soldaten gedood en raakten ten minste zes andere personeelsleden gewond tijdens een raketaanval in de vroege ochtend.